Kırgızistan'da binlerce Müslüman, Ramazan Bayramı namazını camilerde ve büyük şehirlerin ana meydanlarında eda etti. Başkent Bişkek'in Pervomay İlçe Kaymakamlığı ve İl Emniyet Müdürlüğü bayram namazının 'eski meydanda' kılınması için gerekli tedbirleri aldı. Vatandaşlar, bayram namazını kılmak için yerel saatle 05.00'te toplanmaya başladı.
Namaz kılmaya gelenler, güvenlik ekiplerince 14 ayrı kontrol noktada, tek tek aranarak alana alındı. Meydanı ve etrafındaki sokakları dolduran vatandaşlar, yanlarında getirdikleri seccadelerini meydana, ara sokaklara ve çimenlere serdi. Cumhurbaşkanı Sadır Caparov, Meclis Başkanı Talant Mamıtov, Milli Güvenlik Devlet Komitesi Başkanı Kamçıbek Taşiyev de cemaatle saf tuttu.
Müftü Rakiyev'in kıldırdığı bayram namazının ardından Kur'an-ı Kerim okundu ve dualar edildi. Vatandaşlar din görevlileri ile bayramlaşmak için uzun kuyruk oluşturdu.
Nijerya
Ülkenin en kalabalık ikinci şehri olan Kano'da ramazanın son teravih namazının kılınmasının ardından çocuklar, kadınlar ve erkekler Emir Aminu Ado Bayero'nun sarayının önünde toplanarak bayrama yönelik açıklamayı bekledi.
Emir'in saraydakilerle görüşmesinin ardından, sarayın önünde davul-zurna çalındı, havai fişek gösterisi yapıldı ve şehrin bazı camilerinde ilahiler okundu.
Japonya
Başkent ve çevre eyaletlerinde yaşayan Müslümanlar, Ramazan Bayramı dolayısıyla Tokyo Camisi'nde bir araya geldi. Mısır, Pakistan, Endonezya dahil birçok memleketten gencinden yaşlısına, kadınından çocuğuna birçok Müslüman sabahın erken saatlerinde camiye akın etti. Şibuya bölgesindeki camiyi çevreleyen sokaklarda namaz için sıraya giren cemaat, Kovid-19 tedbirleri altında içeriye alındı.
Cami içinde ve avlusunda saf tutan yüzlerce Müslüman'ın yoğun katılımı nedeniyle bayram namazı birkaç kez kılındı. Tokyo Camisi İmam Hatibi Muhammet Rıfat Çınar, okuduğu hutbede 'huzur ve kardeşlik iklimi bayramların İslam dinindeki önemine' dikkati çekti. Ramazan Bayramı'nın neşesi, namazın akabinde bayramlaşan cemaat ile cami içine fotoğraf çektirenlerin yüzüne yansıdı.
Malezya
Başkent, Selangor ve çevre eyaletlerdeki Müslümanlar, Ramazan Bayramı nedeniyle Malezya İslam Üniversitesi'nde bir araya geldi. Yemen, Filistin, Sudan, Mısır, Pakistan, Türkiye ve Endonezya dahil birçok ülkeden öğrencilerin de aralarında bulunduğu genç, yaşlı, kadın ve çocuklardan oluşan Müslümanlar sabahın erken saatlerinde bayram namazını kılmak için üniversite kampüsü içinde bulunan Shah Camisi'nde buluştu.
Erken saate rağmen cami bahçesini dolduran Müslümanlar, bayram namazı öncesinde aileleri ve dostlarıyla birlikte keyifli vakit geçirdi. Farklı milletlerden oluşan cemaat, namazın ardından bayramlaştı. Bayram sevinci özellikle cami avlusunda koşturan çocukların yüzüne yansıdı.
Almanya
Almanya'da özellikle büyük şehirlerde Müslümanlar ramazan bayramı namazı için camileri doldurdu. Diyanet İşleri Türk İslam Birliği (DİTİB) genel merkezi bünyesindeki Köln Merkez Camisi'nde kılınan namaza yoğun katılım oldu.
Caminin din görevlisi Gökhan Uygun ise bayram hutbesini okuyarak cemaatle dua etti. Türklerin yanı sıra diğer milletlerden de Müslümanların katıldığı bayram namazında caminin içi ve avlusu dolarken, cemaatin bir kısmı ise namazını cami çevresindeki kaldırımlarda kıldı.
Irak
Irak'ın Kerkük kentinde, bayram namazı için camileri dolduran vatandaşlar, ülkenin barış ve huzuru için dua etti.
Kerkük kent merkezindeki Bağdat Yolu semtinde bulunan Büyük Nur Camisi imam hatibi Ahmed Hurşid, tüm İslam aleminin Ramazan bayramını kutlayarak, tüm Müslüman ülkelerinin barış ve huzur içinde yaşamasının en büyük temennileri olduğunu söyledi. Bayram namazını Büyük Nur Camisi'nde kılan vatandaşlar ülkenin bir an önce terör örgütü DEAŞ ve saldırılarından tamamen kurtulması ve insanların artık rahat bir nefes alması için dua etti.
Azerbaycan
Başkent Bakü'de başta İlahiyyat, Haydar, Tezepir camileri ile Gök Mescit, sabahın erken saatlerinde itibaren namaz kılmak isteyen vatandaşlarla doldu taştı. Camilerde yer bulamayan vatandaşlar, namazlarını avlularda ve bahçelerde eda etti. Ülkenin tarihi ve doğal güzellikleriyle ünlü Şeki kentinin Cuma Mescidi'nde de bayram namazı kılındı.
Mescid-i Aksa'da 200 bin kişi bayram namazını kıldı
Kudüs İslami Vakıflar İdaresi'nden yapılan açıklamaya göre, Mescid-i Aksa'ya bayram namazı için yaklaşık 200 bin kişi geldi.
İşgal altındaki Doğu Kudüs'ün Eski Şehir bölgesine çıkan yollar, Mescid-i Aksa'ya gitmek isteyen genç, yaşlı, kadın, erkek, çocuklarla doldu. Yollarda hem araç hem de insan trafiği oluştu. Eski Şehir bölgesinin kapılarında kalabalığın ilerlemesini bekleyenler tekbir getirdi. İsrail polisinin çevrede normal zamanlara göre varlığını azalttığı görüldü. Bayram namazının ardından, bir grup Filistinli Kubbetu's Sahra Camisi'nin çevresindeki kemerlerden birine pankart açtı ve İsrail işgaline karşı slogan attı.
Mescid-i Aksa'dan çıkanlar Eski Şehir'in ara sokaklarında yoğunluk oluşturdu. Kalabalığın oluşturduğu sesler, çevrede stant açan seyyar satıcılara karıştı. Kudüs'te ramazan bayramının ilk saatleri şenlik havasında renkli görüntülerle başladı.
Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti
Başkent Lefkoşa'daki Hala Sultan Camisi ile ülke genelindeki tüm camilerde bayram namazı eda edildi. Bayram namazında teşrik tekbirleri, hutbe ve dualar okunurken Müslümanlar, namaz sonrasında bayramlaştı.
Camilerde KKTC'lilerin yanı sıra ülkede yaşayan farklı ülkelerden gelen Müslümanlar da yerini aldı. KKTC Cumhurbaşkanı Ersin Tatar, namazı Lefkoşa'daki Hz. Ebubekir Camisi'nde kıldı.
İsveç
Namaz öncesinde vaaz veren Fittja Ulu Cami görevlisi Osman Doğan, toplumsal birliğe ve beraberliğe vurgu yaptı. İnsanların birbirlerine her konuda yardımcı olmaları gerektiğine işaret eden Doğan, bayram gününde kırgınlıkların ve dargınlıkların son bulması gerektiğini söyledi.
Bayram namazını vatandaşlarla kılan İsveç Sosyal İşler ve Din Hizmetleri Müşaviri Prof. Dr. Fazlı Arslan da cemaatle bayramlaştı. Namazın ardından cami yönetimince vatandaşlara lokum ve bisküvi ikram edildi. Öte yandan Stockholm'ün Berdeng bölgesinde de yoğun kalabalık nedeniyle Müslümanlar futbol sahasında namaz kıldı.
Özbekistan
Başkent Taşkent'te binlerce kişi bayram namazı için camilere akın etti. Müslümanlar, camilerde yer kalmayınca cami bahçelerini ve sokakları doldurdu. Camilerin bulunduğu cadde ve sokaklar trafiğe kapatıldı. 'Osman Mushafı' olarak bilinen, üzerine Hazreti Osman'ın kanının aktığı ceylan derisine yazılan Kur'an-ı Kerim'in muhafaza edildiği, Taşkent'teki Hazret İmam Külliyesi'ndeki bayram namazını, Özbekistan Müslümanları Dini İdaresi Başkanı Nuriddin Haliknazarov kıldırdı. Haliknazarov vaazında, bayram günlerinde yaşlı ve hastaların ziyaret edildiğini, küs olanların barıştığını dile getirerek vatandaşların Ramazan Bayramı'nı kutladı. Namazın ardından ülkenin kalkınması, refah, huzur, tüm dünyada barış ve istikrarı için dua edildi. Namazdan sonra vatandaşlar birbirleriyle bayramlaştı.
Rusya
Moskova Merkez Camisi başta olmak üzere başkentteki Anıt Camisi ve Tarihi Cami'ye sabahın erken saatlerinden itibaren Müslümanlar akın etti. Moskova bölgesinde 40 yerde bayram namazının kılınması için ayrıca özel yer hazırlandı.
Son iki yıldır Kovid-19 salgını nedeniyle cemaatle ibadet edilemeyen Moskova'daki camilerde namaz kılmak isteyenler, cami etrafındaki metrolarda ve caddelerde yoğunluk oluşturdu. Bazı metro istasyonları ve caddeler kalabalık nedeniyle belirli süreliğine kapatıldı.
Camilere sığmayan binlerce kişiden oluşan cemaat güvenlik nedeniyle kapatılan metrelerce uzunluktaki caddelere, sokak aralarına ve parklara taştı. Polisin güvenlik önlemleri aldığı caddelerde Müslümanlar sokaklarda uygun buldukları yerlerde seccadeleri üzerinde namaza durdu.
Bulgaristan
Başkent Sofya’daki Müslümanlar, ibadete açık tek cami olan Kadı Seyfullah Efendi Camisi'nde bir araya geldi. Yaklaşık 300 kişilik kapasiteli, halk arasında 'Banya Başı' adı ile bilinen caminin kapasitesinin yetersiz olması nedeniyle cemaatin büyük bölümü namazını caminin önündeki kaldırımlarda kıldı. Bu arada ramazanın ilk gününde Sofya'da iftar veren Cumhurbaşkanı Rumen Radev, bu kez bayram dolayısıyla yayımladığı mesajında Müslümanların bayramını kutladı.
Kuzey Makedonya
Bölge ülkelerde yaşayan binlerce Müslüman, bayram namazını kılmak için sabah saatlerinde camilere akın etti, sevdikleriyle bayramlaştı. Kuzey Makedonya’da Ramazan Bayramı dolayısıyla merkezi tören Kuzey Makedonya İslam Birliği (Diyanet İşleri) himayelerinde başkent Üsküp’teki tarihi Mustafa Paşa Camisi'nde düzenlendi.
Program kapsamında Türkçe, Arnavutça ve Boşnakça ilahiler okundu.
Arnavutluk
Arnavutluk'ta bu bayram da merkezi program, geleneksel olarak başkent Tiran'daki İskender Bey Meydanı'nda binlerce Müslümanın katılımıyla icra edildi. Program kapsamında Kur’an-ı Kerim okundu, dualar edildi. Meydanın yanı sıra bayram namazı ülke genelindeki camilerde de kılındı.
Kosova
Kosova'da da Müslümanlar camilere akın ederken Ramazan Bayramı vesilesiyle merkezi tören, başkent Priştine'deki Fatih Sultan Mehmet Camisi'nde gerçekleşti.
Kosova İslam Birliği (Diyanet İşleri) Başkanı Naim Ternava, bayram vesilesiyle verdiği hutbede, bayramın yeni nesiller için en iyi sevgi mesajını içerdiğini ifade etti.
Bosna Hersek
Bosna Hersek, Sırbistan, Hırvatistan ve Karadağ’da yaşayan Müslümanlar, bayram namazını kılmak için camilere akın etti. Bosna Hersek'in başkenti Saraybosna'da, sabahın erken saatlerinden itibaren yüzlerce Müslüman tarihi Gazi Hüsrev Bey Camisi'nde toplanırken bayram namazını, Bosna Hersek Reis-ul Uleması Husein Kavazovic kıldırdı.
Bosna Hersek'in Srebrenitsa şehrindeki Beyaz Camisi'nde kılınan bayram namazına Srebrenitsalı Müslümanlar katıldı.
Sırbistan
Sırbistan'ın başkenti Belgrad'daki tek cami olan Bayraklı Camisi'nde de Müslümanlar bayram namazı için bir araya geldi. Boşnak nüfusun yoğun yaşadığı Sırbistan'ın Sancak bölgesinde bulunan Novi Pazar'da da bayram namazı büyük bir katılımla kılındı. Novi Pazar İstanbul Camisi'nde kılınan bayram namazına Novi Pazar Başkonsolosu Başar Başol da katıldı. Bayram namazını Sancak Müftüsü Senad Halitovic kıldırdı.
Hırvatistan'ın başkenti Zagreb'de de Zagreb Camisi'nde toplanan Müslümanlar, Ramazan Bayramı'nı coşkuyla karşıladı. Balkanların en küçük ülkesi Karadağ'da ise başkent Podgorica'daki Osmanagic Camisi'nde bayram vesilesiyle program düzenlendi.
Türkmenistan
Ramazan Bayramı dolayısıyla sabahın erken saatlerinde ülke genelindeki tüm mescit ve camilerde bayram namazı kılındı. Türkmenistan’ın başkenti Aşkabat’taki Ertuğrul Gazi Camisi'ne akın eden yüzlerce Müslüman, yer kalmayınca cami bahçeleri ve sokakları doldurdu. Camilerin bulunduğu cadde ve sokaklar trafiğe kapatılırken, cami etraflarında güvenlik önlemleri alındı.
Bayram hutbesinde Müslümanların görev ve sorumlulukları, günahlardan kaçınılması, ramazan ayında yapılan ibadetler ve hayır işlerinin devam ettirilmesi, dinin yaşatılması gerektiği belirtildi ve bayram namazı kılındı. Namazın ardından ülkenin kalkınması, refah ve huzur, tüm dünyada barış ve istikrarın yerleşmesi için dua edildi.
Uganda'da Ramazan Bayramı namazı kılındı
Ramazan Bayramı'nın ilk gününün idrak edildiği Uganda'da Müslümanlar, bayram namazı dolayısıyla camileri doldurdu. Ugandalı Müslümanlar, başkent Kampala'da bulunan ve Türk hayırseverler tarafından inşa edilen Hz. Ebubekir Camisi'nde bayram namazını eda etti. İki yıldan uzun bir sürenin ardından Müslümanlar, Kovid-19 kısıtlamaları olmaksızın bayram namazını kıldı. Bayram namazı vesilesiyle bir araya gelen yüzlerce Ugandalı Müslüman, namazın ardından bayramlaştı.
Fas
Kovid-19 salgını sonrası ilk defa genç, yaşlı, kadın, çocuk binlerce Faslı, bayram namazını kılmak için camilerin yanı sıra meydanlarda bir araya geldi, namaz sonrası bayramlaştı.
Fas Vakıflar ve İslami İşler Bakanlığının duyurduğu bayram namazı vaktine rağmen ülkedeki tüm camilerde farklı saatlerde namaz kılındı. Başkent Rabat yakınlarındaki Sela kentinde namaz için belirlenen açık alana on binlerce Faslı akın etti. Çeşit çeşit geleneksel kıyafetleriyle namaz alanına gelen Faslılar, renkli görüntüler oluşturdu. Bayram namazı ve hutbesinin ardından cemaate kahvaltı ikram edildi.
İsviçre
Cenevre kentinde çok sayıda Türk, Müslüman Cemaati Vakfı Camisi'nde namazını eda etti. Hutbede, bayramın, zulüm altındaki tüm Müslümanların kurtuluşa ermesine vesile olması temennilerinde bulunuldu. Namazın ardından cemaat, toplu halde bayramlaştı.
İtalya
İtalya'daki Müslümanlar, Kovid-19 tedbirleri sebebiyle son iki yıldır kısıtlı imkanlarla eda ettikleri bayram namazlarını, bu yıl herhangi bir kısıtlayıcı tedbir olmadan kıldı.
Başkent Roma'daki Büyük Cami ve Milano'daki Mariam Cami başta olmak üzere ülkenin pek çok kentinde Müslümanlar sabah saatlerinde bayram namazını camilerde ve açık alanlarda kıldı. İtalya'da ağırlıklı olarak kuzeydeki Milano, Modena, Como, Imperia ve Venedik kentlerinde yaşayan Türk vatandaşları da Diyanet İşleri Türk İslam Birliği (DİTİB) camilerindeki bayram namazına büyük ilgi gösterdi. Müslümanlar, bayram namazını eda ettikten sonra bayramlaştı.
Yemen
Genç, yaşlı milyonlarca Yemenli bayram namazı için Kovid-19 kısıtlamaları olmaksızın cami ve meydanlarda bir araya geldi.
Her yaştan Yemenlinin katıldığı bayram namazı ve bayramlaşma anları renkli görüntülere sahne oldu.
Mısır
Mısırlılar, ülke genelindeki büyük camilerde Ramazan Bayramı namazını eda etti. Bayram namazı için camilerde bir araya gelen kadın, erkek, genç, yaşlı çok sayıda Mısırlı, meydanlara taştı. Özellikle çocukların yoğun katılım gösterdiği bayramlaşma etkinlikleri renkli anların yaşanmasına sebep oldu.
Kamerun
Kamerun'un başkenti Yaounde'de Müslümanlar, Ramazan Bayramı namazı için camilere akın etti.
Ülkenin en büyük camilerinden olan Yaounde Merkez Camisi'nde toplanan Müslümanlar bayram namazı coşkusunu birlikte yaşadı. Sabahın erken saatlerinde bayram namazını kılmak için dışarı çıkan Kamerunlu Müslümanlar, bayramlıklarıyla başkent sokaklarında renkli görüntüler oluşturdu. Camideki yoğunluk dolayısıyla bazı vatandaşlar namazını caminin avlusunda ve bahçesinde, bazıları ise yollarda eda etti. Namaz sonrası çocuklar müzik eşliğinde eğlendi, aileler hatıra fotoğrafı çektirdi.
Sudan
Başkent Hartum'daki Uluslararası Afrika Üniversitesi yerleşkesindeki meydanda binlerce kişi, bayram namazı için saf tuttu.
Rektör Hunud Abia Kaduf, Türkiye'nin Hartum Büyükelçisi İrfan Neziroğlu, Türk resmi kurumlarının ve sivil toplum kuruluşlarının temsilcilerinin de katıldığı namazda imam, birlik ve beraberliğin önemini vurguladı. Bayramlıklarını giyen çocuklar da büyükleriyle birlikte meydanlardaki yerlerini aldı. Namazdan sonra kucaklaşıp bayramlaşan Müslümanlar, komşu ziyaretlerinin ardından kahvaltı için evlerinin yolunu tuttu.
Senegal
Senegal'de Ramazan Bayramı namazı eda edildi. Başkent Dakar'daki Batı Afrika'nın en büyük camisi Massalikoul Jinaan'da toplanan binlerce Müslüman bayram namazı için saf tuttu. Sabahın erken saatlerinden itibaren toplanmaya başlayan cemaat, geleneksel kıyafetleriyle renkli görüntüler oluşturdu. İTTİFAK-AA